به گزارش آخرین نیوز به نقل از باني فيلم، اسفندماه سال گذشته ابراهيم حاتمي کيا در آخرين انتقاد مستقيمش به کيارستمي و سينماي ش،گفته بود: «بين آنچه که مردم مي خواهند و آنچه بچه هاي سينما مي گويند فاصله است. سينما براي من بت نيست. فرش قرمز براي ما مسير خون است. ما با چيزهاي عجين بوديم که نمي توانيم از آن دست بکشيم. کجاست قلم هايي که با قدرت پاي اين بحث ها بايستد. زماني زيادي است که مجله و روزنامه نمي خوانم چون احوالشان با من يکي نيست. اگر دير اقدام کنيم و توجه اي نداشته باشيم اوضاع بدتر مي شود. اوايل انقلاب فيلم هاي خانوادهاي داشتيم و مسئله جامعه در آن بود اما الان کاملا پاکسازي شده است. استاد اعظم اين جنس نگاه آقاي کيارستمي است و تأسي از اين نوع نگاه تا دلتان بخواهد وجود دارد و عده اي مي توانند در کشوري که 1200 کيلومتر در آن جنگ مي شود را نبينند و دنبال دفترچه مشقشان بروند.
باشگاه خبرنگاران گزارش داده عباس کيارستمي در حاشيه جلسه پرسش و پاسخ با دانشجويان دانشگاه سيراکيوز آمريکا با توهين به دفاع مقدس و بي مفهوم خواندن آن سعي کرده است به صورت غيرمستقيم به اتهامات وارده از سوي ابراهيم حاتمي کيا نسبت به خودش پاسخ داده است:
کيارستمي در حاشيه اين نشست گفت: يک هفته قبل از اينکه اينجا بيايم، يکي از فيلمسازاني که سال ها فيلم جنگي ساخته، فيلمهاي پرهزينه جنگي و البته با مخاطب کمتر براي اينکه مخاطب ايراني ديگر حوصله جنگ نداشت، بنابراين ايشان بودجه هاي خيلي سنگين مي گيرد و فيلم هاي جنگي مي سازد گوش من رو پيچانده بود که زماني که ما داشتيم مي جنگيديم کيارستمي داشت دنبال دفترچه دوستش مي گشت.
وي در ادامه خطاب به حاتمي کيا مي گويد: «خانه دوست يکي از پربيننده ترين فيلمهايي بود که من ساختم، درواقع همه جاي دنيا آن را مي شناسند. خانه دوست ماندگار شد چون راجع به يک ارزش انساني صحبت مي کرد. اما فيلم هاي تو نماند ...
آقاي کيارستمي! لطفا با فيلمهايت با ما صحبت کن
ابراهيم داروغه زاده در پاسخ به اظهارات كيارستمي گفت: ما آغازگر جنگ لعنتي نبوديم؛ تحميل شد ما هم جانانه دفاع کرديم. بچهبسيجيها با نواي آهنگران و حاجمنصور به دفاع تهييج ميشدند تا فيلمها؛ حاتميکيا در ايران هم مخاطب بيشتري از آثار شما دارد و هم تأثير بيشتري.
معاون سابق فرهنگي بنياد سينمايي فارابي، در واکنش به صحبت اخير عباس کيارستمي درباره دوران جنگ و واکنش اين کارگردان به مواضع ابراهيم حاتمي کيا، نوشت:
جناب آقاي کيارستمي عزيز سلام عليکم؛
1- ما آغازگر هيچ جنگ لعنتي نبوديم به ما تحميل شد و ملت ما جانانه دفاع کردند و اين دفاع بسيار ارزشمند و اتفاقا پر مفهوم است.
2- اتفاقا فيلمهاي آقاي حاتمي کيا مهيج بچه بسيجيهاي جنگ برو نبودند، آنها با نواي آهنگران و کويتيپور و حاج منصور بيشتر تهييج ميشدند تا فيلمهاي سينمايي. در سينما هم فيلمهاي «عقابها»، «أفق» و «سجاده اتش» و ... تهييج کننده تر بودند از «ديده بان و مهاجر». بماند که اثر معنوي کلام امام خميني(ره) هزاران برابر مؤثرتر بود.
3- حاتميکيا فيلمساز زمانه خودش بود چه در زمان جنگ، چه در زمان سازندگي و چه در دوره اصلاحات و همه هم دوستش داشتند؛ چپ و راست و محافظهکار و اصلاحطلب و حتي جامعه روشنفکري و اين روند تا روي کارآمدن دولت به ظاهر اصولگراي آقاي احمدي نژاد هم ادامه داشت و فيلمهايش در ايران هم مخاطب بيشتري از فيلمهاي شما داشته هم در زمانه خود تاثيرگذاري بيشتري بر جامعه ايراني.
4- شما يک فيلمساز محبوب جامعه روشنفکري ايران و جشنوارههاي هنري جهاني هستيد و بسيار براي دوستداران سينما قابل احترام اما اساسا مقايسه سينماي شما با سينماي آقاي حاتميکيا اشتباه است.
بزرگواران لطفا از طريق فيلمهايتان با ما صحبت کنيد خيلي بهتر است.
رجا نيوز: منطق حمله هاي حاتمي كيا به كيارستمي نامعلوم است
رجا نيوز در تحليلي به اين موضوع پرداخت. در اين يادداشت چنين آمده است:
1- نگاه فيلمسازاني چون کيارستمي، بيضايي، نادري و عياري به جنگ تحميلي، با نگاه فيلمسازان نسل دفاع مقدس به کلي متفاوت بود.
2- فيلمسازان دسته اول، هنگامي که فيلم هايي درباره جنگ ساختند، فيلم هايي بود که در آن هيچ نشاني از «دفاع مقدس» نبود. مثل جستجو، باشو، و آباداني ها. اين فيلم ها بعضاً در زمان ساخت خود چند سال توقيف بودند. يعني در همان دوره به اصطلاح طلايي سينماي ايران در زمان وزارت ارشاد آقاي خاتمي.
3- ساخته شدن اين فيلم ها، مورد اعتراض منتقدان و فيلمسازان حزب اللهي مثل شهيد آويني و حاتمي کيا بود.
4- حاتمي کيا سالها است به کيارستمي انتقاد مي کند که چرا در اوج جنگ خانه دوست کجاست ساخته. از آن طرف به عياري انتقاد مي کند که چرا درباره جنگ فيلم آباداني ها را ساخته است.
5- انتظار از آن دسته فيلمسازان براي ساخت فيلمي مثل ديده بان و مهاجر انتظار بجايي نيست. برخي از فيلمسازان غيرمذهبي که تلاش کردند چنين فيلم هايي بسازند، آثارشان رياکارانه و تصنعي بود و مورد انتقاد منتقدان حزب اللهي قرار گرفت.
6- بين ساختن فيلمي ضد جنگ در زمان جنگ (که طبعا احتمال توقيف آن هم بود)، و يا ساخت فيلمي متظاهرانه و دروغين، کيارستمي گزينه نساختن فيلم در مورد جنگ را انتخاب کرد. انتخاب نامعقول و غير شرافتمندانه اي نبود.
7- در آژانس شيشه اي حاتمي کيا طعنه سنگيني به کيارستمي زد. در مصاحبه هايش هم بارها از او انتقاد کرده است. کيارستمي در همه اين سالها سکوت کرده بود. اکنون او آمده جوابي به حاتمي کيا داده است. جواب بدي هم است. معلوم است که آنقدر به جوابش اطمينان ندارد که آن را به نقل از يک کامنت در يک سايت ذکر مي کند. کاش جواب نداده بود.
8- کيارستمي اعتراف بزرگي کرده است. اعتراف کرده که براي او و امثال او «جنگ مفهومي نداشت». او که سهل است. براي برخي مسوولين امروز جمهوري اسلامي هم جنگ پس از فتح خرمشهر «مفهومي» نداشت. اين که چقدر ديالوگ با امثال کيارستمي وجود داشته تا جنگ و در واقع دفاع مقدس براي او مفهوم شود قابل بحث است. منتقدان و فيلمسازان حزب اللهي که چنان او را به توپ بسته بودند که امکان ديالوگي نبود.
9- من با همه علاقه اي که به حاتمي کيا دارم، و با آنکه او را فخر سينماي انقلاب اسلامي مي دانم (انشاءالله که همين گونه بماند)، و با همه تلاشي که براي معرفي او به مخاطبان جهاني کرده ام، منطق اين حمله هاي او به کيارستمي را نمي فهمم. مؤمن بايد حمله اش روي حساب باشد. رگبار بي هدف، طبعا واکنش هاي نامعقول خواهد داشت. البته بطور کلي، صراحت اخير حاتمي کيا، در واقع از زمان جشنواره پارسال، در شفاف کردن برخي مرزهاي هويتي و گفتماني در سينماي ايران را ستودني مي دانم.
10- کيارستمي، علي رغم جايگاه و مرتبه اي که در مجامع فرهنگي بين المللي دارد، هرگز مانند فيلمسازاني چون مخملباف و قبادي و ... به تن فروشي و وطن فروشي تن نداده است. به آن سمت هلش ندهيم. شايد درک مفهوم دفاع مقدس براي کيارستمي دشوار باشد. اما بعيد است که درک دفاع، که يک واکنش غريزي در هر موجود زنده اي است، براي او سخت باشد. اي کاش او هرچه زودتر با اصلاح اين موضع شتابزده و نسنجيده، شائبه قدرناشناسي و اهانت به فرزندان از جان گذشته و مدافعان پاکباخته اين مرز و بوم را از خود رفع کند.