به گزارش آخرین، محمد شریعتی دهاقان، رايزن فرهنگي سابق ايران در سوريه در روزنامه آرمان نوشت:
روابط ايران و عربستان، افت‌وخيز فراواني را در طول تاريخ تجربه كرده است؛ به خصوص پس از پيروزي انقلاب اسلامي ايران و ما در تعاملات دو کشور شاهد نوسانات مختلفي هستيم. كارشناسان و تحليلگران خاورميانه راه پرفراز و نشيب روابط دو كشور را در پاره‌اي از زمان‌ها دوستانه ودر پاره‌اي خصمانه مي‌دانند.
در 35سال گذشته و در برخي دوره‌ها اين روابط نسبتا قابل قبول بوده است و در دوره‌هاي ديگر به دلايل متعدد اين روابط تحت‌تاثير عوامل جانبي به سردي گراييد. به طور مثال شهادت حجاج ايراني بيت‌ا... الحرام، روابط ايران و عربستان را دچار تحولات عمده‌اي كرد؛ كارشناسان از آن واقعه به عنوان برهه‌اي ياد مي‌كنند كه روابط دو کشور دچار تيرگي شد.
از سوي ديگر در برخي دوره‌ها به خصوص اواخر دوره سازندگي و آغاز دوره اصلاحات روابط دو كشور روند رو به بهبودی را تجربه كرد اما به طوركلي مي‌توان ادعا كرد كه تمام دولت‌ها در كشور اهميت ارتباط با كشورهاي منطقه به‌خصوص عربستان را درك مي‌كنند.
البته نبايد فراموش كرد كه در 8سال اخير روابط دو کشور روند گذشته را طي نكرده است و بسياري از كارشناسان و صاحبنظران مسائل خاورميانه بر اين باورند كه تيرگي روابط تهران و رياض بر امنيت منطقه خاورميانه اثر سوء داشته است. به يك معنا مي‌توان بيان داشت كه روابط تيره دو كشور عامل اصلي عدم‌ثبات در منطقه خاورميانه است چرا كه از يك سو اين دو كشور به دليل پتانسيل‌هاي بالقوه و بالفعل خود قدرت منطقه‌اي محسوب مي‌شوند.
قدرت‌هاي منطقه‌اي با تعامل خود قادرند امنيت و آرامش منطقه را تضمين كنند يا اينكه با رقابت‌هاي مخرب مي‌توانند امنيت و آرامش منطقه را با چالش‌هاي جدي روبرو كنند. بنابراين رويكرد دو كشور در تامين آرامش منطقه موثر است. برای مثال در دوره سيدمحمد خاتمي ايران و عربستان تفاهمنامه امنيتي امضا كردند که اين رويداد به نوبه خود مي‌توانست تضمين كننده آينده روابط دو كشور و صلح پايدار در منطقه خاورميانه و به خصوص خليج‌فارس باشد.
در دوره اصلاحات، دكتر روحاني دبير شوراي عالي امنيت ملي بود و به دليل آشنايي ايشان با مسائل ديپلماتيك مي‌توان اميد داشت روابط دو كشور مسير موفق دوره اصلاحات و سازندگي را بپيمايد. شايد به همين دليل است كه حسين صادقي به عنوان سفير ايران در عربستان برگزيده شد.
با توجه به سوابق و تلاش‌هاي وی مي‌توان اميد داشت، عربستان سعودي هم روند نااميدكننده گذشته را اصلاح كند. از سوي ديگر تغيير سفير عربستان كه منتسب به عوامل امنيتي بود اين اميد را ايجاد كرد كه روابط دو كشور مسير بهبود را بپيمايد.
با توجه به اين جابه‌جايي‌ها اميد مي‌رفت روابط دو كشور از حالت خصمانه خارج شود اما مسائل حاشيه‌اي همچنان بر روابط ايران و عربستان سايه افكنده است. سفر معاون وزير خارجه كشورمان دكتر امير عبداللهيان به رياض و ديدار با سعود الفيصل اين اميد را در دل‌ها زنده مي‌كند كه دو كشور مسلمان مسير رفع تخاصمات گذشته را در پيش گرفته‌اند.
از سوي ديگر كارشناسان اميد دارند پرواز پهپاد ساقط شده اسرائيلي بر فراز آسمان ايران بر روابط دو كشور اثرگذار نباشد؛ چراكه پرواز اين پهپاد با برد كم اين ظن را زنده مي‌كند كه برخي از كشورهاي منطقه از پرواز آن آگاه بوده و امكاناتي را برایش فراهم كرده‌اند.
در حال حاضر ديپلمات‌ها مي‌دانند كه بهترين راه براي از ميان بردن اختلاف‌نظرها ميان ايران و عربستان در خصوص مسائلي مانند عراق، سوريه، لبنان و... بازگشت به سياست تنش‌زدايي دوران خاتمي است.