علي مطهري در گفتگو با ايلنا در تحليل سخنان امام خميني (ره) درباره «جمهوري اسلامي» و با اشاره به تاکيد ايشان بر عبارت «جمهوري اسلامي نه يک کلمه کم و نه يک کلمه زياد» گفت: چون در آن دوره عدهاي عنوان «جمهوري دموکراتيک اسلامي» را مطرح کرده بودند امام در پاسخ به آنها گفت: «جمهوري اسلامي نه يک کلمه کم و نه يک کلمه زياد» و استدلال ايشان که در بيان شهيد مطهري هم هست اين است که وقتي ميگوييم «جمهوري اسلامي» آن مفهوم دموکراتيک هم در درونش نهفته است.
نماينده مردم تهران ادامه داد: وقتي ما ميگوييم نظام ما نظامي است که شکل آن جمهوري و محتواي آن اسلامي است به اين معني است که اهميت دادن به نظر مردم در آن نهفته است و البته اين به معني آن دموکراسي مطلقي که مورد نظر برخي غربي هاست که ميل مردم را مبنا قرار ميدهند نيست بلکه مقصود نظر مردم مسلمان در چارچوب اسلام است.
مطهري همچنين خاطرنشان کرد: فرد واجد شرايط تا زماني که مقبوليت اجتماعي نداشته باشد عملا امکان برقراري حکومت اسلامي را ندارد، چنانکه امير المومنين علي (ع) فرمودند من به اين دليل خلافت را ميپذيرم که با مراجعه مردم به من، حجت بر من تمام شد و اگر نپذيرم در مقابل خداوند و تاريخ پاسخي ندارم. لذا همواره بايد يک پذيرش مردمي نيز وجود داشته باشد تا حکومت اسلامي قابل تحقق باشد.
وي در خصوص نقش و جايگاه جمهوريت در انديشه امام (ره) ضمن تاکيد بر اين موضوع که اساسا نهضت اسلامي با حمايت و حرکت مردم آغاز شد و به پيروزي رسيد، تصريح کرد: روشن است که امام (ره) براي مردم در انقلاب و نظام جمهوري اسلامي نقش اول را قائل بودند و مردم را ولي نعمت خود ميدانستند و هر اقدام و تحولي را با تکيه بر نيروي مردم انجام ميدادند و طبيعي است که ما نميتوانيم نظر و رضايت مردم را ناديده بگيريم.