سال 90 منشور کوروش چند ماهي مهمان ما بود بعد از آن بازگشت به سرزميني که سرزمين مادريش نيست اما امانتدار خوبي است. نسخه اصلي منشور کوروش در موزه انگلستان است اين سند به عنوان اولين منشور حقوق بشر شناخته شده و در سال 1971 سازمان ملل متحد ترجمه متن آن را به همه زبانهاي رسمي به چاپ رساند و آن را در اختيار دفاتر اين سازمان در کشورهاي مختلف قرار داد.
کوروش بزرگ، فرزند کمبوجيه و ماندانا اولين کسي بود که فلات ايران را براي نخستين بار در تاريخ زير يک پرچم در آورد و پادشاهي ايران را تشکيل داد. برخي معتقدند کلمه «ذوالقرنين» که در قرآن آورده شده اشاره به کوروش دارد.
با اين وجود تنها چيزي که از کوروش براي ما باقيمانده مقبره اوست. اين مقبره در يک کيلومتري جنوب غربي کاخهاي پاسارگاد است. اين اثر در سال 2004 ميلادي به عنوان زيرمجموعه پاسارگاد تحت شماره 1106 در ميراث جهاني يونسکو ثبت شده است.
با اين حال، اين ميراث ارزشمند هر بار به نوعي مورد ستم حوادث طبيعي و غيرطبيعي قرار گرفته و نگراني کارشناسان را به دنبال داشته، اينبار هم ميشنويم که رييس پژوهشگاه سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري گفت: گلسنگهاي خطرناکي در آرامگاه کوروش کبير وجود دارند که به رصد و پايش بيشتري توسط مرمتگران نياز دارند.
به گزارش ايسنا، پريسا محمدي اظهار کرد: گلسنگها موجوداتي همزيست هستند که از قارچ و جلبک تشکيل ميشوند و شکلهاي متفاوتي را بهوجود ميآورند. اين موجودات نيازهاي غذايي کمي دارند، در شرايط سخت، زندگي ميکنند و در جاهايي که درخت و جانور کمتر وجود دارد ديده ميشود. همچنين امروزه در مطالعات فضايي از گلسنگها استفاده ميشود. او با بيان اينکه سه نوع گلسنگ وجود دارد، توضيح داد: از يک گونه آن حدود 100 مورد و از گونهاي ديگر بيشاز 230 مورد در آرامگاه کوروش ديده شده است. همچنين يک نوع گلسنگ بسيار خطرناک وجود دارد که ميتواند سنگ را تخريب کند و اولينبار در سال 2003 ميلادي شناسايي شد که حدود 90 مورد از آن در قسمت شمال آرامگاه کوروش گزارش شده است. به گفته کارشناسان، اين نوع گلسنگ فقط روي بناهاي سنگي تاريخي رشد ميکند. در حال حاضر نيز براساس تصاويري که وجود دارد، خراشها و خوردگيهايي روي سنگهاي آرامگاه کوروش ديده ميشود. همچنين گونه اول گلسنگها تقريبا در همه جاي آرامگاه و بويژه در بخشهايي که با سيمان مرمت شدهاند ديده ميشود.
وي ادامه داد: تغيير ظاهر سنگ، خورده شدن، ايجاد حفره، لايهلايه شدن سنگ و انحلال کريستالهاي آن از جمله نشانههاي وجود گلسنگ است. هر تغييري در آب و هوا ميتواند سرعت رشد گلسنگها را تغيير دهد. به اين ترتيب ممکن است در جاهايي قصد کم کردن رطوبت را داشته باشيم، ولي رشد گلسنگها افزايش يابد.
او با تأکيد بر اينکه مرمت سنگها با استفاده از سيمان باعث رشد گونههاي جديد گلسنگ در آثار باستاني شده است، افزود: مرمتهاي بدون پايش، خسارت بيشتري را نسبت به مرمت نکردن به آثار ميزنند. به همين دليل بهتر است مرمتگران بخشهايي از يک اثر را که مرمت ميکنند پس از مدتي رصد کنند تا وضعيت قبل و بعد از مرمت مشخص شود.
منبع: روزنامه مردمسالاری