بامداد روزگذشته ديپلمات ها با حضور در مقابل خبرنگاران به ابهامات در مورد تمديد مذاکرات پايان دادند و اعلام کردند که در مذاکرات وين 6 پيشرفتهاي ملموسي داشته اند اما به دليل وجود فاصله در برخي موضوعات اساسي، تا 24 نوامبر(3آذر) برنامه اقدام مشترک ژنو را تمديد مي کنند.
اين در حالي است که به گفته سيد عباس عراقچي در مدت چهارماه تمديد مذاکرات و گام اول توافق ژنو، توافق به همان شکل که شش ماه پيش اجرا شده است ادامه پيدا ميکند با اين تفاوت که در ازاي انجام برخي اقدامات هستهاي جديد از سوي ايران نسبت به شش ماه قبل، 1+5 مبلغ 2 ميليارد و 800 ميليون دلار ديگر از داراييهاي بلوکه شده ايران را در شش قسط آزاد خواهد کرد.
بامداد روزگذشته محمد جواد ظريف رئيس هيئت مذاکره کننده ايراني و کاترين اشتون مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا با حضور در محل کنفرانس خبري هتل کوبورگ محل برگزاري وين 6، طي يک بيانه مشترک اعلام کردند: به همراه وزيران امور خارجه 3+3 تصميم گرفته ايم اجراي تدابير برنامه اقدام مشترک را تا 24 نوامبر 2014 (3 آذر 1393) که مطابق با زمان بندي پيش بيني شده در اين برنامه است، ادامه دهيم. ايران و 3+3 مجددا تاکيد مي کنند که اجراي تمامي تعهداتشان در برنامه اقدام مشترک را به صورت موثر و بموقع ادامه خواهند داد.همچنين در اين بيانه مشترک آمده است: طي چند هفته گذشته، ما تلاش هاي خود را بصورت فزاينده از جمله از طريق حضور فعال وزرا و معاونين وزراي امور خارجه 3+3 که روز 13 ژوييه 2014 به وين آمدند تا از نزديک با ميزان پيشرفت مذاکرات آشنا شوند، تشديد کرديم. گرچه ما پيشرفت هاي ملموسي در برخي از موضوعات داشته و مشترکا براي تدوين يک متن برنامه جامع اقدام مشترک کار کرده ايم، لکن هنوز فاصله قابل توجهي درباره برخي موضوعات اساسي باقي مانده است که نياز به زمان و تلاش بيشتري دارد.
بنابراين وين 6 به عنوان ششمين دور مذاکرات هستهاي ايران و 1+5 که از 11 تيرماه در شهر وين آغاز و قرار بود تا 29 تير آخرين مهلت اجراي گام اول توافق ژنو ادامه پيدا کند در نهايت روز گذشته براي 4 ماه ديگر تا سررسيد توافق ژنو يعني 3 آذر تمديد شد.با وجود تلاش بسيار وخوشبيني، اختلافنظرها درباره برخي مسايل مهم و اساسي ميان دو طرف از جمله موضوع ظرفيت غنيسازي، تحقيق و توسعه و سايت فردو به ويژه ظرفيت غنيسازي و موضوع آب سنگين اراک؛ موجب شد تا در اواسط هفته سوم مذاکرات، هياتها به جاي ادامه گفتوگوها درباره راهحل نهايي به گفتگو درباره تمديد مذاکرات بر اساس توافق ژنو بپردازند و در اين ميان حتي حضور وزيران خارجه آمريکا و سه کشور اروپايي در مذاکرات و ارايه پيشنهادهاي مختلف براي رسيدن به راهحل نيز فايدهاي نداشت. با وجود خوشبيني دو طرف براي رسيدن به توافق تا 29 تيرماه اما عمق اختلافها و متن پيشنويس پر از پرانتز و نقطهچين حاکي از آن بود که توافق در اين تاريخ بعيد است. به گفته مقامات دو طرف به ويژه ايران و آمريکا بهترين زمان براي توافق، فرصت شش ماهه نخست بود چرا که در ماههاي آينده در هر دو طرف تحولات سياسي و اقتصادي ميتواند توافق را دشوارتر از زمان فعلي کند. پيشنهادها و گمانهزنيها براي زمان تمديد مذاکرات از چند روز و دو ماه آغاز شد تا اينکه در نهايت دو طرف تصميم گرفتند تا 4 ماه ديگر (3 آذر 1393) مذاکرات را تمديد کنند.ايران و 1+5 در 3 آذر 1392 (24 نوامبر 2013) بر سر برنامه اقدام مشترک به توافق رسيدند. بنابراين از آن تاريخ تا سوم آذر سال جاري يک سال ميشود که دو طرف ميتوانند در اين چارچوب به مذاکرات ادامه دهند.اما در اين بين فقط زمان مذاکرات نبود که بايد تمديد ميشد بلکه گام اول توافق ژنو که از 30 دي ماه سال گذشته اجراي آن آغاز و در آن چارچوب برخي اقدامات هستهاي از سوي ايران و در مقابل کاهش تحريمها و آزاد کردن بخشي از پولهاي ايران از سوي اتحاديه اروپا و آمريکا صورت گرفت نيز بايد براي مدت حداقل چهارماه تمديد شود. بنابراين دو طرف مذاکره کننده تصميم گرفتند گام اول توافق ژنو را به مدت 4 ماه تا 24 نوامبر (2014) تمديد کنند و معني و مفهوم آن اين است که همه تعهداتي که طرفين در توافق ژنو قبول کرده بودند به مدت 4 ماه ديگر ادامه پيدا مي کند.
شايان ذکر است اجراي گام اول توافق در بخشهاي هستهاي تحت راستيآزمايي آژانس بينالمللي انرژي اتمي قرار دارد و در همين چارچوب آژانس ماهانه اجراي توافق را گزارش ميدهد که آخرين گزارش آن قرار است امروز منتشر شود. مذاکره کنندگان براي ادامه کار قرار است تا سه هفته ديگر مجددا به مذاکرات بازگردند.دو طرف اعلام کردند که آمادهاند در صورت تفاهم زودتر از 4 ماه از خط پايان بگذرند.
اما لغو تحريم ها و چگونگي آزاد شدن دارايي هاي ايران از شرايط مهم تمديد مذاکرات است که به گفته سيد عباس عراقچي در مدت چهارماه تمديد مذاکرات و گام اول توافق ژنو، توافق به همان شکل که شش ماه پيش اجرا شده است ادامه پيدا ميکند با اين تفاوت که در ازاي انجام برخي اقدامات هستهاي جديد از سوي ايران نسبت به شش ماه قبل، 1+5 مبلغ 2 ميليارد و 800 ميليون دلار ديگر از داراييهاي بلوکه شده ايران را در شش قسط آزاد خواهد کرد. معاون امور حقوقي و بين الملل وزير امور خارجه بامداد شنبه در پايان مذاکرات وين6 در جمع خبرنگاران ايراني اعلام کرد: چهار قسط هرکدام به مبلغ 500 ميليون دلار و دو قسط هر يک به مبلغ 400 ميليون دلار است که از اول ماه آگوست (دهم مرداد) به فاصله هر سه هفته، به ايران پرداخت خواهد شد.عراقچي که نتايج 18 روز مذاکرات وين6 را تشريح مي کرد، اظهار داشت: علاوه بر اين، ايران اورانيوم غني شده 20 درصد خود را که قبلا در 6 ماه اول توافق ژنو به اکسيد تبديل کرده بود، به سوخت راکتور تهران تبديل مي کند.وي افزود: در مدت چهار ماه فقط 25 کيلو تبديل به سوخت مي شود ولي مازاد آن طبق برنامه خودمان در ماههاي بعد تبديل به سوخت خواهد شد.عراقچي تصريح کرد: همچنين پسماند مواد غني شده ايران به منظور غني سازي مجدد به اورانيوم طبيعي تبديل خواهد شد.عراقچي تصريح کرد: حدود 60 تا 65 درصد متن پيش نويس توافق نوشته شده است اما 35 درصد باقيمانده شامل مسايل کليدي مي شود که از نظر محتوايي بيش از 80 درصد متن را تشکيل مي دهد.
گام اول تمديد نمي شد، تحريم ها سر جاي خود باز مي گشت
معاون وزير امور خارجه افزود: اما گام اول توافق ژنو 6 ماهه بود و اين گام اول، 20 جولاي (29 تير ) تمام مي شد و بطور طبيعي اگر اين گام تمديد نمي شد، تحريم ها بايد سر جاي خود باز مي گشت. از سوي ديگر، ايران نيز ملزم به رعايت تعهدات خود نبود و مي توانست برنامه (هسته اي صلح آميز) خود را شروع کند.عراقچي گفت: بنابراين، وقتي در سه روز گذشته به اين جمع بندي رسيديم که دستيابي به توافق تا 20 جولاي عملي نيست، بحث ها را به سمت تمديد گام اول برديم.عضو ارشد تيم مذاکره کننده هسته اي کشورمان افزود: اگر گام اول توافق ژنو تمديد نمي شد بطور خودکار تحريم ها برگشت پيدا مي کرد و شرايط عوض مي شد.
عراقچي:18 روز در زندان کوبورگ
معاون حقوقي و بين المللي وزير امور خارجه افزود: همه تحريم هايي که بر اثر توافق ژنو تعليق شده بود، طي 4ماه آينده تعليق خواهد بود. عراقچي در تشريح مذاکرات وين 6 با خنده به خبرنگاران گفت: با توجه به اينکه همه طي 18 روز در زندان کوبورگ ( هتل محل مذاکرات) اسير بودند، به هيات ها دو سه هفته تنفس داديم و بعد از آن مجددا مذاکرات در سطوح مختلف شروع خواهد شد.وي ادامه داد: مذاکرات در سطح معاونان و پس از آن، در سطح آقاي ظريف و خانم اشتون احتمالا در اواخر اوت يا اوايل سپتامبر انجام خواهد شد.
زمان و مکان مذاکرات بعدي مشخص نيست
معاون حقوقي و بين الملل وزير امور خارجه يادآور شد: هنوز زمان دقيق مذاکرات جديد و محل آن مشخص نيست و بستگي به آن دارد که چه مذاکره اي را در نظر بگيريم. اگر مذاکرات به شکل فعلي نياز باشد احتمالا وين انتخاب خواهد شد و اينها در تماس هاي آينده بين من و خانم اشميد (معاون خانم اشتون) تنظيم مي شود.
کوبورگ "قلعه" مذاکرات هستهاي
به گزارش ايسنا، مذاکرات دو طرف براي رسيدن به راه حل جامع از بهمن سال 1392 در وين و مقر سازمان ملل و نيز هتل کوبورگ محل اقامت برخي از هياتهاي مذاکرهکننده آغاز شد. در طي شش ماه گذشته بسياري از ديدارهاي دوجانبه و چندجانبه و کارشناسي در اين هتل برگزار شده است.برگزاري مذاکرات بينالمللي در هتلهاي بزرگ و معروف امري مرسوم است اما مذاکرات هستهاي با توجه به حضور شش قدرت بزرگ دنيا در آن و تلاش براي حل يکي از مهمترين موضوعات بينالمللي که يک دهه از طرح آن محافل بينالمللي ميگذرد اثري متفاوت بر تاريخ اين هتلها ميگذارد.
برگزاري مذاکرات بينالمللي در هتلهاي محل اقامت هياتهاي شيوهاي غير معمول در دنيا نيست اما دشواري و سختيهاي خاص خود را دارد. از ديد رسانهها نزديک بودن به اعضاي هياتهاي مذاکرهکننده از ويژگيهاي مثبت و قابل توجه برگزاري مذاکرات در هتل است که در مقر سازمان ملل اين امکان فراهم نيست.اما مذاکرات وين و هتل کوبورگ داستاني ديگر دارد. هتل "پله کوبورگ" که البته به آن "کاخ کوبورگ" هم گفته ميشود در قلب وين با محيطي دلپذير که در خود فضايي فرهنگي تاريخي و لوکس دارد و ميتوان شش قرن تاريخ ساخت و ساز را در يک قطعه معماري هنري که بر روي ديوار دفاعي سابق شهر امپراتور ساخته شده است، تجربه کرد.اين هتل محل پيشين برگزاري مجلس کوبرگ - گوتا با اتاقهاي بزرگ رسمياش مثل قرن 19 همچنان محلي براي يک نمايندگي موقرانه است. کاخ کوبورگ همچنين به عنوان کاخ ساکس- کوبورگ شناخته مي شود، کاخي در وين، پايتخت اتريش است.کاخ کوبورگ در سال 1839 توسط کارل شلپس، معمار با سبک نئوکلاسيک طراحي و از سال 1840 تا 1845 توسط شاهزاده فرديناند، اهل ساکس- کوبرگ و گوتا در بالاي برانباستي (سنگر قهوهاي)، بخشي از تجهيزات دفاعي شهر وين که قدمت آن به سال 1555 برميگردد، ساخته شد. اين قصر امروزه پس از بازسازيهاي گسترده يک هتل لوکس است.بر اين اساس اين هتل از ساختمانهاي بسيار تاريخي و قديمي وين است که در اين شهر به قلعه وين مشهور است و مسوولان سعي کردند آن را با وجود قدمت زياد مرمت و حفظ کنند. ديوارهاي بيروني اين هتل، ديوار قديمي وين است که به همان شکل باقي مانده است. در زيرزمين آن سردابهايي با سقفهاي بلند و آجرهاي بزرگ و دالانهاي تو در تو قرار دارد که در حال حاضر از آنها براي برگزاري مراسمها و ميهمانيها و غيره استفاده ميشود.شايان ذکر است که کنفرانس خبري محمد جواد ظريف با خبرنگاران در دور ششم مذاکرات در يکي از همين سردابها برگزار شد.به گزارش ايسنا، اما اينکه چرا اين هتل براي مذاکرات و اقامت هياتها انتخاب شد مشخص نيست، اما برخي دلايل قابل حدس است؛ در نظر گرفتن شان و جايگاه مقامات عاليرتبه کشورهاي مذاکرهکننده که در طي مذاکرات به اين هتل رفت و آمد دارند، تامين امنيت آنها و نيز ميزباني اتريش.هتل کوبورگ به دليل لوکس و خاص بودن از همان ابتدا شرايط سختي را براي دسترسي رسانهها به مقامات مذاکرهکننده ايجاد کرد و برخلاف مذاکرات ژنو دسترسي رسانهها به هياتها بسيار محدود شد و اين محدوديت هنگام ورود وزيران خارجه آمريکا و سه کشور اروپايي به وين در هفته جاري بيشتر شد.
در مذاکرات ژنو خبرنگاران در لابي هتل اينترکنتيننتال مستقر بودند و فضايي آرام توام با امنيت حاکم بود به نحوي که هنگام حضور وزيران خارجه کشورها آنها به راحتي در ميان خبرنگاران رفت و آمد داشتند. اما در مذاکرات وين و در هتل کوبورگ خبرنگاران و رسانهها مجبور به استقرار در لابي اول هتل کوبورگ بودند و لابي دوم که با در شيشهيي از بخش اول جدا شده است، به روي خبرنگاران بسته بود و فقط ميهمانان هتل يا هياتهاي ديپلماتيک اجازه ورود به خان دوم را داشتند. علاوه بر اين آسانسورهاي هتل با ماموران امنيتي محافظت ميشدند تا مبادا از گوشه کناري فردي متفرقه به فضاي مذاکرات و هياتها وارد نشود.همچنين تصميم مقامات مذاکرهکننده دو طرف براي محرمانه نگه داشتن روند و جزييات مذاکرات از جمله دلايل ديگر محدوديتهاي اعمال شده در هتل کوبورگ بود.
به گزارش ايسنا جمعه شب و در حالي که هياهوي رسانههاي و خبرنگاران لابي کوچک کوبورگ را فرا گرفته بود مذاکرات هستهاي براي مدتي متوقف و بالاخره ديپلماتها پس از سه هفته از کوبورگ خارج شدند.اين در حالي است که روزگذشته يکي از اعضاي هيئت مذاکره کننده ايراني به خبرنگار اعزامي ابتکار به وين گفت که احتمالا دور بعدي مذاکرات در وين نخواهد بود.