روزنامه اعتماد نوشت:
سرازير شدن درآمدهاي نفتي موجب افزايش ذخاير مالي و ارز خارجي كشور ميشود و كشور را با مساله انتخاب ميان مصرف حال و آينده و سرمايهگذاري داخلي و خارجي روبهرو ميكند و عكس آن كاهش درآمدهاي نفتي نيز مستلزم آن ميشود كه دولت براي تامين بودجه خود استراتژيهاي جديدي را در لايحه بودجه خود قرار دهد، اما اهميت مساله در كشورهاي گوناگون متفاوت است.
اداره اطلاعات انرژي قيمت نفت خام برنت و نفت خام غرب ايالات تگزاس در ازاي هر بشكه را به ترتيب 104 و 38/88 دلار براي سال 2013 تخمين زده است. اين در حالي است كه شنيده ميشود ايران قصد دارد در پيشبيني خود براي بودجه سال 92 نفت خام را از قرار بشكهيي 90 دلار در نظر بگيرد. در كل با توجه به پيش بيني اكثريت كشورها كه قيمت نفت خام را براي درج در بودجه خود زير 100 دلار در نظر گرفتهاند نشاندهنده رشد كند اقتصادي جهان در سال 2013 است. نفت به عنوان تامينكننده اصلي منابع درآمدي بودجه ايران دچار نوسانات بسياري بوده است و اين مطلب در بودجه و دستيابي به اهداف مزبور به رشد اقتصادي تاثير داشته است. دولت تمام فعاليتهاي مالي خود اعم از كسب درآمد و پرداخت هزينهها براي اجراي برنامههاي متعدد و متنوع خود را در چارچوب قانون بودجه انجام ميدهد. بنابراين بودجه آيينه تمام نماي همه برنامهها و فعاليتهاي دولت بوده و نقشي بسيار مهم و حياتي در توسعه اقتصاد ملي ايفا ميكند. بودجه كشور بر مبناي پيش بيني قيمت نفت براي سال بعد تنظيم ميشود، بنابراين تخمين دقيق قيمت نفت امري پراهميت محسوب ميشود.به اين جهت مركز پژوهشهاي مجلس در آخرين گزارش خود به اين موضوع و به تحليل بررسيهاي مختلفي كه در اين زمينه انجام شده پرداخته است، به اين سبب بر اساس اين بررسيها پيش بينيها از قيمت نفت برنت و wti در سال 2013 نشان ميدهد كه قيمتها در پايينترين پيشبيني به 105 دلار براي نفت برنت و 38/88 براي نفت wtiخواهد رسيد.
اين پيشبينيها كه توسط 13 مركز معتبر اداره اطلاعات بينالمللي انرژي، مورگان استنلي، محقق گروه گلدمن ساكس، جف كوري، رييس تحقيقات بازار شركت جهاني نيويورك، رويترز، بانك انگليسي باركليز، porkNETWORK، محففين وزارت انرژي روسيه، كنت مورس، باروس، جسسوپ، 26 تحليلگر از خبرگزاري بيزينس، سه تحليلگر از خبرگزاري بيزينس و شركت جهاني گلدمن ساكس انجام شده است. اين پيشبينيها در بالاترين حد نيز براي نفت برنت عدد 130و براي نفتWTI 115 دلار را در نظر گرفتهاند. البته بانك انگليسي، باركليز در پيش بيني خود تخمين زده است كه قبل از پايان رسيدن اين نفت خام برنت به 180 دلار ميرسد.
اين گزارش همچنين به پيشبيني ميزان توليد كشورهاي عضو اوپك و غيراوپك نيز پرداخته و آورده است: در جريان چشمانداز كوتاهمدت پيشبيني اداره اطلاعات انرژي با گردآوري موجودي نفت جهان و نفت خام كشورهاي عضو سازمان صادركننده نفت اين است كه در نيمه اول سال 2013 توليد نفت خام دچار كاهش ميشود. در كل اوپك پيشبيني ميكند كه تقاضاي جهاني به 83/90 ميليون بشكه در روز در سه ماهه چهارم سال 2013 برسد.
همين پيشبيني در مورد موجودي و توليد نفت خام كشورهاي عضو اوپك در چشمانداز كوتاهمدت اداره اطلاعات انرژي مبني بر 7/30 ميليون بشكه در روز در سه ماه اول سال 2013 است و سپس دچار يك روند رو به كاهش يعني با توليد 8/29 ميليون بشكه در روز در سه ماهه دوم نيمه اول سال جاري ميلادي خواهد شد كه اين ميزان برابر با 3/0 ميليون بشكه در روز كاهش در سه ماهه اول سال 2013 و همچنين 2/1 ميليون بشكه در روز در سه ماه دوم سال 2013 نسبت به سه ماه آخر سال 2012 است. همچنين پيشبيني اداره اطلاعات انرژي در چشمانداز كوتاهمدت خود بر توليدات نفت در دسامبر 2012 با بيان اين موضوع همراه بوده كه كشورهاي غير اوپك به طور متوسط عرضهكننده 7/53 ميليون بشكه در سه ماه دوم 2013 خواهند بود كه داراي رشدي در حدود 8/0 ميليون بشكه در روز نسبت به سه ماه اول 2013 خواهد داشت. ظرفيت مازاد اوپك كه عمدتا در عربستان سعودي متمركز شده است در سه ماه گذشته سال 2012 همچنان 02/2 ميليون بشكه در روز باقي مانده بود و اين ميزان تا سه ماه دوم سال 2013 به 3/3 ميليون بشكه در روز ميرسد كه اين تخمين و ارزيابي ظرفيت مازاد اوپك شامل توانايي ايران براي توليد مازاد نفت نميشود، زيرا به دليل تحريم نفت ايران خريداري نميشود.
در اين گزارش دبيرخانه اوپك نيز پيش بيني كرده است كه تقاضاي جهاني براي نفت خام در سال 2013 با روند رشد 8/0 ميليون بشكه در روز همراه باشد و تقاضا براي نفت خام اوپك در سال 2013 برابر با 7/29 ميليون بشكه در روز خواهد بود كه اين ميزان 300 هزار بشكه در روز كمتر از هدف اصلي آنهاست و 1/1 ميليون بشكه در روز زير حد خروجي واقعي است و 4/0 ميليون بشكه در روز نسبت به سال قبل كاهش داشته است.
اداره اطلاعات انرژي امريكا نيز در اين راستا تخميني ميزند كه موجودي نفت تجاري سازمان همكاري اقتصادي و توسعه از شروع سال 2011 تا پايان 2012، 6/2 ميليارد بشكه خواهد بود يعني معادل مصرف 1/56 روز عرضه پيش بينيها براي موجودي نفت تجاري OECD از شروع سال 2013 تا پايان آن همراه با يك روند رو به رشد به ميزان 68/2 ميليارد بشكه (معادل 2/58 روز عرضه) خواهد بود.
پيش بيني قيمت نفت در بودجه سال 2013 نيز امري است كه مورد بررسي اين مركز قرار گرفته است به گونهيي كه از همان ابتدا در اين مورد صحبت كرده و از پيش بيني نفت 90 دلاري براي بودجه 92 ايران خبر داده است. اين بودجه براي كويت در سال 2013 بالاتر از 100 دلار در نظر گرفته شده است و اين رقم را براي نيجريه 79 دلار در نظر گرفتهاند. اين ارقام براي آذربايجان نيز 100 دلار و براي عربستان سعودي 85 دلار، مكزيك 84 دلار و 90 سنت، در نظر گرفته شده است. البته روسيه هم در بودجه سالهاي 2013، 2014 و 2015 نفت را به ترتيب 92 دلار، 93 دلار و 95 دلار در نظر گرفته است.