در واقع در حالی که برخی آن را غذایی لذیذ و بدون اشکال میدانند، عدهای دیگر نسبت به حلال بودنش تردید دارند. از دیدگاه اهل سنت، حکم شرعی خوردن گوشت خرگوش چیست؟ آیا روایات اسلامی بر جواز مصرف آن اشاره دارند، یا استدلالهای فقهی دیدگاه متفاوتی ارائه میدهند؟ در ادامه به این پرسش پاسخ خواهیم داد.
حکم کلی خوردن گوشت خرگوش
در فقه اسلامی احکام مربوط به خوردن گوشت حیوانات بر اساس معیارهایی چون احادیث و قواعد فقهی تعیین میشود و بر ای اساس از دیدگاه فقه شیعه، گوشت خرگوش حرام است و مصرف آن جایز نیست. این حکم بر اساس روایات متعددی صادر شده که در آنها خرگوش در زمره حیوانات نجس یا ناپاک برای تغذیه قرار گرفته است. مهمترین دلیل این حرمت، حدیثی از امامان معصوم (ع) است که خرگوش را به دلیل داشتن برخی ویژگیهای خاص از نظر شرعی در گروه حیوانات حرام گوشت دستهبندی کردهاند. در برخی منابع حدیثی آمده که خرگوش به دلیل شباهتهای فیزیولوژیکی به حیوانات حرام گوشت مانند گربه، مصرفش مجاز نیست.
علاوه بر روایات، برخی فقیهان به دلایل دیگری هم بر حرمت این گوشت تأکید کردهاند و از جمله این که خرگوش بر اساس برخی نقلها دارای ویژگیهایی شبیه به حیوانات گوشت خوار است و در رده جانورانی قرار میگیرد که خوردنشان توصیه نشده است. حتی در برخی موارد خرگوش حیوانی که به نوعی ناپاک محسوب میشود، معرفی شده و این در حالی است که در میان برخی فرق دیگر اسلامی، دیدگاه متفاوتی درباره این موضوع وجود دارد و مصرف گوشت خرگوش را مجاز میدانند.
گوشت خرگوش از دیدگاه اهل سنت
در مقابل دیدگاه فقه شیعه علمای اهل سنت به طور کلی گوشت خرگوش را حلال میدانند و مصرف آن را منع نکردهاند که البته این حکم بر اساس احادیثی از پیامبر اسلام (ص) صادر شده است. یکی از روایات معروف در این زمینه حدیثی است که در آن پیامبر اکرم (ص) خرگوشی را که یکی از افراد شکار کرده بود، پذیرفتند و مصرف آن را منع نکردند. این روایت در منابع معتبر اهل سنت آمده و دلیلی محکم برای جواز مصرف این گوشت محسوب میشود.
در فقه اهل سنت حیوانات حرام گوشت بر اساس دستهبندی مشخصی تعیین شدهاند که شامل حیوانات درنده مانند گوشت روباه، گوشت خوار، خزندگان و برخی پرندگان خاص است. از آنجایی که خرگوش نه گوشت خوار است و نه در زمره حیوانات درنده قرار دارد، فقیهان اهل سنت آن را مشمول حیوانات حلال گوشت دانستهاند. برخی از مذاهب اهل سنت هم بر این نظر اتفاق نظر دارند و گوشت خرگوش را نه تنها مجاز، بلکه برخی آن را مستحب هم دانستهاند چراکه از نگاه تغذیهای، گوشتی سبک و مفید تلقی میشود.
دلیل حرام بودن گوشت خرگوش از دیدگاه شیعه
در مجموع در فقه شیعه یکی از دلایل اصلی حرمت گوشت خرگوش شباهت خونی آن به خون زنان است و حتی میتوان گفت بر اساس برخی روایات خرگوش حیوانی بوده که قاعدگی دارد و این ویژگی آن را در زمره حیوانات ناپاک قرار میدهد. در بسیاری از متون فقهی هم یکی از معیارهای حرمت گوشت یک حیوان همین مسئله فیزیولوژیکی است که آن را از دایره حیوانات پاک و حلال خارج میکند. از دیدگاه شرعی در مجموع حیواناتی که دارای این ویژگی هستند، برای تغذیه انسان مناسب نیستند و در نتیجه در ایران خوردن آن حلال نیست.
علاوه بر شباهت خونی، ویژگیهای ظاهری خرگوش هم دلیلی دیگر برای حرمت گوشت آن در فقه شیعه محسوب میشود و برای مثال خرگوش دارای چنگالهایی است که از نظر برخی فقها آن را در دسته حیوانات درنده قرار میدهد، در حالی که حیوانات حلال گوشت به طور معمول سم دارند و نوع چنگالدار نیستند. این ویژگی در احکام شرعی به عنوان معیاری برای تفکیک حیوانات مجاز و غیرمجاز در نظر گرفته شده است. از جهتی هم میتوان گفت که در برخی منابع فقهی و طبی اشاره شده که گوشت خرگوش میتواند اثرات سمی بر بدن داشته باشد و برای سلامت انسان مضر باشد و که این مسئله هم میتواند یکی از دلایل تأیید کننده حکم حرام بودن آن باشد.
منبع از سایت کویر مگ